การใช้สิทธิ FTA (Free Trade Agreement) มีสิ่งที่ต้องตรวจสอบหลักๆ ดังนี้ครับ: 1. **พิกัดอัตราศุลกากร (HS Code):** ต้องตรวจสอบว่าสินค้าของเราและสินค้าที่จะนำเข้า/ส่งออก มีพิกัดศุลกากรตรงกับที่ระบุไว้ในความตกลง FTA นั้นๆ หรือไม่ 2. **กฎถิ่นกำเนิดสินค้า (Rules of Origin - ROO):** ต้องตรวจสอบว่าสินค้าผลิตถูกต้องตามเงื่อนไขถิ่นกำเนิดสินค้าของ FTA นั้นๆ หรือไม่ เช่น: * ผลิตได้สัดส่วนวัตถุดิบในประเทศตามกำหนด (Regional Value Content - RVC) * มีการเปลี่ยนแปลงพิกัดอัตราศุลกากร (Change in Tariff Classification - CTC) 3. **หลักเกณฑ์การขนส่ง (Direct Consignment):** ต้องตรวจสอบว่าสินค้ามีการขนส่งตรงมาจากประเทศคู่ค้า หรือหากผ่านประเทศที่สาม มีเงื่อนไขการควบคุมอย่างไร (ต้องมีเอกสาร Non-manipulation Certificate หรือไม่) 4. **เอกสารประกอบการใช้สิทธิ (Documentary Evidence):** * หนังสือรับรองถิ่นกำเนิดสินค้า (Certificate of Origin - C/O) เช่น Form D, Form E, Form JTEPA ฯลฯ หรือ * การรับรองถิ่นกำเนิดสินค้าด้วยตนเองโดยผู้ส่งออก (Self-Declaration / Exporter Self-Certification) 5. **การลดหย่อนภาษี:** ตรวจสอบอัตราอากรศุลกากรภายใต้ FTA ว่าลดลงเหลือเท่าไหร่ (ส่วนใหญ่ลดเหลือ 0%) เพื่อเทียบกับอัตราปกติ คุ้มค่ากับการทำเรื่องขอใช้สิทธิหรือไม่
ก่อนคาดการณ์การลดภาษี

สิทธิ FTA (Free Trade Agreement) คือ สิทธิประโยชน์ทางภาษีศุลกากรที่ผู้ประกอบการสามารถนำมาใช้ลดหรือยกเว้นอากรการนำเข้าและส่งออกสินค้าระหว่างประเทศที่ได้ทำความตกลงเขตการค้าเสรีร่วมกัน เพื่อช่วยลดต้นทุน เพิ่มความสามารถในการแข่งขัน และขยายโอกาสทางการค้าในตลาดต่างประเทศ

ความตกลงการค้าเสรีกำหนดสิทธิและเงื่อนไขระหว่างประเทศภาคี รวมถึงการลดหรือยกเว้นอากรศุลกากรสำหรับสินค้าที่มีถิ่นกำเนิดตามกฎของความตกลงนั้น ประเทศไทยมีทั้งความตกลงระดับทวิภาคี อาเซียน และความตกลงที่ครอบคลุมหลายประเทศ

การตรวจสิทธิต้องเริ่มจากความตกลงที่ใช้กับเส้นทางการค้านั้น ไม่ควรนำอัตราจากความตกลงหนึ่งไปใช้กับอีกความตกลงหนึ่ง แม้เป็นสินค้าและประเทศเดียวกัน เพราะตารางลดภาษี กฎถิ่นกำเนิด และหลักฐานอาจแตกต่างกัน

6 เรื่องที่ต้องตรวจก่อนคาดการณ์การลดภาษี

กฎถิ่นกำเนิดสินค้าที่ควรรู้

กฎถิ่นกำเนิดสินค้ากำหนดว่าสินค้า “มีถิ่นกำเนิด” ในประเทศภาคีหรือไม่ โดยไม่ได้พิจารณาจากประเทศที่ส่งสินค้าออกเพียงอย่างเดียว

บางรายการใช้กฎอย่างใดอย่างหนึ่ง บางรายการให้เลือกหลายทาง และบางรายการต้องผ่านมากกว่าหนึ่งเงื่อนไข จึงต้องตรวจ Product Specific Rules ของพิกัดนั้นโดยตรง

การสะสมถิ่นกำเนิด

บางความตกลงอนุญาตให้นำวัตถุดิบที่มีถิ่นกำเนิดจากประเทศภาคีอื่นมารวมคำนวณหรือถือเป็นวัตถุดิบที่มีถิ่นกำเนิดได้ตามเงื่อนไข แต่ต้องมีหลักฐานรองรับและตรวจตามกฎของความตกลงนั้น

กระบวนการขั้นต่ำอาจไม่เพียงพอ

การบรรจุใหม่ เปลี่ยนฉลาก แบ่งบรรจุ หรือประกอบอย่างง่ายอาจถูกกำหนดว่าไม่เพียงพอที่จะให้ถิ่นกำเนิด แม้เกิดขึ้นในประเทศภาคีก็ตาม

หลักฐานรับรองถิ่นกำเนิดต้องตรวจอะไร

สิ่งที่ผู้นำเข้าและผู้ส่งออกต้องเตรียม

ตัวอย่างลำดับการตรวจแบบง่าย

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย

Checklist ก่อนคาดการณ์ภาษีภายใต้ FTA

บทความที่เกี่ยวข้อง

• Commercial Invoice ควรมีข้อมูลอะไรบ้างก่อนนำเข้า–ส่งออก
• ทำไมชื่อสินค้าอย่างเดียวจึงไม่พอสำหรับพิจารณา HS Code